Zzp crisisindex

Er zijn veel veronderstellingen over het effect van de crisis op zelfstandigen, maar geen gegevens.

FNV Zelfstandigen heeft een index ontwikkeld om de effecten van de crisis op zelfstandigen te kunnen monitoren. De index is intussen twee maanden actief, sinds juli.

Juli 2009 tot en met januari 2010

FNV Zelfstandigen heeft een index ontwikkeld om de effecten van de crisis op zelfstandigen te kunnen monitoren. De index is actief sinds juli 2009.

Het gemiddelde indexcijfer:
juli 355
augustus 359
september 345
oktober 347
november 354
december 340
januari 341

De maximale score is 500 punten.

In januari 2010 blijft de score op de index laag
Zelfstandigen gaan somber het nieuwe jaar in. De score van december was de laagste ooit. Januari laat geen verbetering zien. De indicator voor omzet daalt naar een nieuw dieptepunt. Alleen het optimisme over de eigen kansen trekt weer iets aan.

Ontwikkeling vanaf juli 2009
Wellicht stemde de zomerperiode zelfstandigen wat optimistisch, in september ging de index duidelijk naar beneden. De score in oktober is iets hoger, maar dit ligt vooral aan de waardering voor tarief/marge (relatieve tevredenheid?). In november zet de stijging door. Dit keer vooral door een groter optimisme over kansen in sector en voor het eigen bedrijf. Optimisme dat op dat moment ook door de media naar voren wordt gebracht. Dit optimisme zet in december duidelijk niet door. Dan bereikt de index het laagste punt. De waardering is op alle punten lager en met name het vertrouwen voor het eigen bedrijf zakt weer terug.

Samenstelling van de index
De index is een totaal van de score op de volgende onderwerpen:
- Inschatting van de commerciële kansen in de markt (komende 6 maanden)
- Omzet
- Betalen klanten wel en snel
- Tarief en prijsstelling
- De kansen van de eigen onderneming (komende 3 maanden)

Wat valt op in januari. De score op belangrijke indicatoren als omzet en kansen in de sector blijft dalen. De rekeningen worden weer iets beter betaald door klanten en het zelfvertrouwen trekt weer iets aan.

Meer over de indicatoren

In het algemeen is de waardering voor kansen in de sector en voor de omzet stelselmatig lager dan de score voor het eigen bedrijf, prijs/tarief en betaaltrouw.

Vertrouwen in eigen bedrijf
Hoewel het vertrouwen in het eigen bedrijf vrij hoog is, daalt deze score vanaf augustus tot en met oktober elke maand: van 76 naar 70. In november stijgt deze indicator voor het eerst naar 72 om in december weer terug te vallen naar 68 en in januari weer iets op te krabbelen naar 70.

Kansen
De score voor kansen in de sector maakt eigenlijk precies dezelfde beweging en daalt tussen augustus en oktober van 69 naar 64 om in november te stijgen naar 67 en is in december 65 en in januari 64.

Omzet
De score voor omzet daalt al vanaf juli, was toen 68, maar daalt tussen september en oktober niet verder en blijft 64 in november komt er een puntje bij en wordt het 65. In december is de score voor omzet het laagst met 62 maar duikt daar in januari weer verder onder met 59.
In het algemeent is de waardering voor kansen in de sector en voor de omzet stelselmatig lager dan de score voor het eigen bedrijf, prijs/tarief en betaaltrouw.

Stakers en starters

De index geeft een beeld van wat zelfstandigen vinden die ondernemer zijn en blijven. Er zijn ook zelfstandigen die hun bedrijf staken, tijdelijk het bedrijf opzij zetten, of failliet dan wel schuldsanering aan moeten gaan.
Tegelijkertijd zien we ook veel starters, mensen die kansen zien als ondernemer of denken dat zij als zelfstandig ondernemer gemakkelijker aan de slag komen.

Minder zelfstandigen
Het is lastig om deze dynamiek precies te pakken te krijgen, specifiek voor zelfstandigen. Het CBS meldde al een toename van het aantal failissementen voor het eerste half jaar van 2009. Overigens hebben eenmanszaken vaker te maken met schuldsaneringen. Ook dit aantal neemt toe volgens het CBS.

Minder zelfstandigen
In het derde kwartaal meet CBS netto 20.000 zelfstandigen minder dan in het jaar ervoor. In deze periode stopt 5% van de zelfstandigen met ondernemen. Zelfstandigen zonder personeel die uit het ondernemerschap stappen, maken over het algemeen niet de overgang naar (geregistreerde) werkloosheid. Een deel stapt over naar een betaalde baan (2% van het totaal) en een deel verdwijnt uit de statistieken voor de beroepsbevolking (2,5% van het totaal).

Toch veel starters
Hoewel het CBS in het tweede en derde kwartaal een netto daling van het aantal zelfstandigen meldt, telt het handelsregister veel starters. Het aandeel eenmanszaken in het register van de Kamers van Koophandel wordt groter.