Ondernemen in de zorg

Sommige beroepsgroepen werken al sinds mensenheugenis als zelfstandig ondernemer in de zorg. Met de introductie van marktwerking in de zorg werd dit ook voor nieuwe ondernemers mogelijk. Denk aan zelfstandigen die thuiszorg verlenen, autistische kinderen begeleiden, zorgboerderij eigenaren et cetera.

Kansen en drempels
Uit onderzoek onder de leden van FNV Zelfstandigen blijkt dat zorgondernemers de volgende kansen zien: Meer kwaliteit bieden en beter kunnen inspelen op de vragen van cliënten. Zorg op maat leveren, de kwaliteit op je vakgebied stevig neerzetten en inspringen waar grotere instellingen gaten laten vallen.
Ondernemen in de zorg kan een grote uitdaging zijn. Onze leden noemen zelf als grootste drempels: Het overheidsbeleid (bijvoorbeeld het bevriezen van PGB-aanvragen eind 2010 of bezuinigingen op PGB vanaf 2011), de afhankelijkheid van indicatiestellingen van het zorgkantoor, de afhankelijkheid van verzekeraars, de grote rol van het BIG-register. Dit werpt drempels op voor nieuwe vormen van zorg en hulp en maakt alternatieve hulp en behandelingen extra duur door de BTW.
Uit de drempels blijkt dat een zorgondernemer te maken heeft met veel wet- en regelgeving.

Trends
Een belangrijke trend is daarom de groei van samenwerkingsverbanden en netwerken in de zorgsector. Andere trends zijn de almaar toenemende vraag naar zorg, de behoefte aan vraaggestuurde zorg en de behoefte aan persoonlijk contact met de zorgverlener. Op al deze trends kan de zorgverlener prima inspelen.

AWBZ en zelfstandige zorgondernemers
Sinds 2008 speelt de discussie of zelfstandige zorgondernemers Awbz Zorg in Natura kunnen verlenen. De betrokken ministeries VWS en Financiën hebben in mei 2010 toegezegd dat het per 1 januari 2012 mogelijk moet zijn voor zelfstandige zorgondernemers om zorg in natura te verlenen. Helaas wordt deze toezegging hoogstwaarschijnlijk niet gehaald. Om dit mogelijk te maken, moeten zorgkantoren de zelfstandige zorgondernemers rechtstreeks contracteren, dus zonder een bemiddelingsbureau ertussen, zoals nu het geval is. Hiervoor moet een aantal wetten gewijzigd worden, zoals het Besluit Zorgaanspraken Awbz en de Wet Cliëntenrechten Zorg.
Daarnaast moeten zorgkantoren bereid zijn om contracten te sluiten met individuele zorgverleners en zullen individuele zorgverleners aan de eisen van de zorgkantoren moeten voldoen (declaratiesysteem, eisen met betrekking tot kwaliteit). Hiervoor worden nu pilots gestart.

Wachten tot 2013
In april 2011 is het voorstel tot wijziging van het Besluit Zorgaanspraken AWBZ goedgekeurd door de Ministerraad en voor advies naar de Raad van State verzonden. Zodra het advies van de Raad van State is ontvangen, gaat het besluit ter goedkeuring naar de Tweede Kamer. De verwachting is dat dit na het zomerreces zal zijn. Dit lijkt ruim voor 2012. Echter, de zorgkantoren willen de aanvragen voor 2012 voor 1 juli 2011 binnen hebben. Bovendien is hun infrastructuur nog niet aangepast op een eventuele toestroom van zelfstandige zorgondernemers. Een ander obstakel is dat de nieuwe Wet Cliëntenrechten Zorg nog niet van kracht is. De wet vormt de eerste wettelijke basis van de individuele zelfstandige zorgondernemer. Dit is nog een reden waarom zorgkantoren op dit moment nog geen contracten kunnen sluiten met individuele zorgondernemers.

Positie zelfstandigen in de thuiszorg 2011 (37,4 kB)